Sick of smoking

 

Ik stap uit de trein in een tamelijk naargeestige buitenwijk van Utrecht. Een passende omgeving voor het onderwerp van vandaag: roken. Te gast is Jeffrey Wigand die een collegetour doet voor een verzameling belangstellenden, waaronder – als voorzitter van patiëntenorganisatie Longkanker Nederland – uw scribent.

 

Wigand had in de jaren negentig in de VS een verantwoordelijke functie in de tabaksindustrie. Zijn persoonlijke missie was om gezondere sigaretten te maken. Dat bleek niet de bedoeling. Wigand besloot vervolgens klokkenluider te worden. Het gevolg waren miljardenboetes en een aantal stevige veroordelingen via het civiel recht. Wigand dacht dat velen hem zouden volgen, maar tot zijn verbazing werden de rijen gesloten.

 

Jeffrey is teleurgesteld en boos. Teleurgesteld dat er na al die tijd weinig is verbeterd en zijn inspanningen weinig soelaas hebben geboden. Boos dat er nog altijd sigaretten op iedere straathoek te koop zijn en kinderen verslaafd gemaakt worden met suiker en andere sterk verslavende additieven.

 

Teleurgesteld dat wetenschappelijk bewijs zo weinig impact heeft. Er is geen enkel andere factor die zoveel gezondheidskosten veroorzaakt dan roken. Roken geeft hogere kans op hersenbloedingen, dementie, onvruchtbaarheid, ziekteverzuim, depressies, hartfalen, suikerziekte, COPD en longkanker. Boos op pogingen van de tabaksindustrie die erop wijzen dat roken een eigen keuze is, passend bij een liberale samenleving, terwijl bekend is dat nicotine verslavender is dan heroïne en cocaïne.

 

Teleurgesteld dat cynische economen, al dan niet betaald door de tabaksindustrie, erop wijzen dat rokers toch maar mooi onze pensioenen betalen, terwijl uit onafhankelijke kosten baten analyses (in Nederland door onderzoeksbureau SEO) blijkt dat het ons zo’n 30 miljard per jaar kost.

 

In het buitenland wordt Edith Schippers schertsend ‘the Tobacco minister’ genoemd. Nederland blijkt het sufferdje van Europa. Zo is het in Duitsland, Hongarije, Portugal, Spanje, Portugal, Estland en Finland officieel verboden om onder de 18 jaar te roken, terwijl we hier niet eens in staat zijn het roken op het schoolplein structureel terug te dringen, omdat dat de ‘autonomie van scholen zou aantasten’.

 

Maar er gloort enige hoop. Wigand was ook in Nederland om Anne-Marie van Veen bij te staan in haar juridische gevecht. Van Veen heeft uitgezaaide longkanker en probeert via de rechter te verhinderen dat haar vier kinderen (en als bonus alle andere kinderen in Nederland) de dupe worden van de giftige machinaties van de tabaksindustrie. Overmorgen dient de rechtszaak van de actie die opereert onder de welluidende naam Sick of Smoking.

 

De hoop is dat de rechtszaak een opmaat is naar fatsoenlijk beleid in een nieuw kabinet. Dat het kan bewijzen landen als Canada of Australië, waar roken als gevolg van beleid spectaculair is gedaald. Nu wij nog.

 

Advertenties